De Club van Maarssen

Of het nou al beter gaat met de inbreng van innovaties door marktpartijen bij overheidsaanbestedingen? Twee van de ondertekenaars van het Convenant Intellectueel Eigendom in 2007 waren voorzichtig positief. Maar er is nog een wereld te winnen.

Bouwen kan slimmer. Bouwen kan duurzamer. Onder meer Bert Keijts van Rijkswaterstaat en Guus Broesterhuizen van Octrooicentrum Nederland ondertekenden in 2007 in Maarssen het Convenant Intellectueel Eigendom. Doel: door gebruik te maken van elkaars kennis - in open licenties - goede ideeën breder toepassen dan tot nu toe. De aannemer houdt het recht op het gebruik van zijn innovatieve ideeën. Maar resultaten zijn sporadisch zichtbaar. Broesterhuizen: "Als je zoiets afspreekt zie je niet morgenochtend resultaat." Age Vermeer van CROW: "Bescherming van intellectueel eigendom bij bouwprojecten staat nog in de kinderschoenen."

Bij overheden heerst angst om te innoveren, stelde constateerde Niels van Ommen van Risnet: "Met subsidies lukt het wel om innovatie te bevorderen. Maar inkoop van innovatie door publieke partijen zou wel eens meer op kunnen leveren. Die inkoop is nu suboptimaal, door risicomijdend gedrag en door inadequate beheersing van de risico's." Stelling van Van Ommen: "Een zorgvuldige risicobeheersing is een stimulans voor innovatie."

Van grote bouwprojecten van de overheid zijn drie dingen zeker, vatte discussieleider Judith de Bruijn snedig samen: "Ze worden te duur, ze duren te lang en het resultaat is anders dan je verwachtte." Bert Roelofs, voorzitter van Risnet, weet dat aan slechte communicatie van risico's in de hele keten. Oplossingen zitten in de juridische en de budgettaire sfeer. maar ook zachte factoren leiden tot betere resultaten: "Moffel risico's niet weg. Maak ze op een verstandige manier bespreekbaar."

Behalve dat men meer gebruik wil maken van innovaties in de bouw, wil Rijkswaterstaat ook duurzamer inkopen, vertelden Folkert Bloembergen en Harald Versteegh. Functioneel aanbesteden is één van de middelen. Bloembergen: "Er komt nog weinig uit de markt. Dus zijn we zelf weer gaan ontwerpen." Hij noemt het referentieontwerpen. RWS struint nu zelf de markt af om innovaties binnen te halen.

De zaal had nog andere ideeën. "Kijk eens naar andere sectoren die daar al ver mee zijn, zoals gezondheidszorg en industrie." En: "Als op een prijsvraag voor innovatieve oplossingen voor het onderhoud van stalen bruggen 165 reacties komen, kijk dan ook eens naar kleinere partijen."

Bert Keijts: " We zullen in de voorfase prikkels moeten geven voor duurzaamheid. Als je dat te laat doet, kun je hooguit nog wat schuiven in het al gekozen concept."